Blockchain i bazy danych – skrótowe definicje

Zanim zagłębimy się w szczegóły, przyjrzyjmy się podstawowym definicjom obu pojęć.

Blockchain to zdecentralizowany i niezmienny rejestr, który przechowuje transakcje i dane w blokach, które są ze sobą połączone w łańcuch. Każdy blok zawiera zestaw transakcji i jest bezpiecznie powiązany z poprzednim i następnym blokiem. Aby zatwierdzić transakcje, blockchain używa algorytmu konsensusu, a raz zapisane dane nie mogą zostać zmienione.

Natomiast baza danych to system przechowywania i zarządzania danymi, działający na pojedynczym komputerze lub serwerze. Dane są przechowywane w tabelach i mogą być łatwo modyfikowane lub usuwane przez uprawnionych użytkowników.

Technologia blockchain vs. tradycyjne bazy danych

Stopień centralizacji jest podstawową różnicą między tymi dwoma systemami przechowywania informacji. W systemach bazodanowych dane są przechowywane w sposób scentralizowany. Każdy rekord jest zapisywany w głównej bazie danych, zazwyczaj umieszczonej na serwerze, a uczestnik sieci ma dostęp tylko do tej jednej, centralnej bazy danych. Natomiast w przypadku blockchaina, dane są jednocześnie zapisywane w wielu kopiach umieszczonych na tzw. węzłach (nodes), z których każdy zawiera pełną kopię całego blockchaina. Węzły są punktami w sieci, w których informacje są tworzone, odbierane i przekazywane, a uczestnik sieci ma dostęp do każdej z kopii umieszczonych na węzłach. Dane są więc przechowywane w sposób zdecentralizowany, co zapewnia dostęp do pełnej bazy danych nawet w przypadku awarii pojedynczych węzłów. To sprawia, że technologia blockchain jest unikalna, umożliwiając ciągły dostęp i szybkie wykrywanie wszelkich nieprawidłowości.

Zapis historyczny to kolejna istotna różnica. W klasycznych bazach danych rejestrowane są zazwyczaj tylko bieżące informacje. Dane, które się zdezaktualizowały, często są nadpisywane nowymi, aktualnymi danymi, bez zachowania historii zmian. Natomiast w technologii blockchain, każda transakcja jest obligatoryjnie rejestrowana i dostępna, co pozwala na pełny wgląd w historię danych. Blockchain tworzy więc bazy danych z kompletną historią.

Wydajność jest kolejną ważną różnicą. Trzeba przyznać, że tradycyjne bazy danych są obecnie bardziej wydajne niż blockchainy. Dzieje się tak głównie z powodu dużo większych możliwości optymalizacji po stronie systemów bazodanowych. Chociaż technologia blockchain wciąż się rozwija i zwiększa swoją wydajność, nadal potrzebuje czasu na osiągnięcie pełnej efektywności.

Ostatnim kluczowym aspektem różnicującym jest kwestia poufności. Bazy danych, ponieważ są scentralizowane i posiadają jeden główny punkt dostępu, pozwalają na pełną kontrolę nad zapisem i odczytem danych. W przypadku blockchaina, decentralizacja uniemożliwia pełną kontrolę, co może być zarówno zaletą, jak i wadą. Jeśli jednak priorytetem jest zachowanie pełnej poufności, bardziej odpowiednie może się okazać zastosowanie tradycyjnej bazy danych.

Co jeszcze musisz wiedzieć o technologii blockchain i bazach danych?

Omówiliśmy podstawowe różnice między blockchainem a bazami danych. Warto jednak podkreślić, że chociaż każdy blockchain może być traktowany jak baza danych, to żadna baza danych nigdy nie stanie się blockchainem.

Na początku swojego rozwoju, bazy danych były projektowane do przechowywania prostych, cyfrowych informacji. Z czasem upowszechnił się model relacyjny, który pozwala na przechowywanie bardziej złożonych struktur danych. Jednakże bazy danych są centralnie sterowane przez administratorów. Administratorzy mają prawa do aktualizacji, zarządzania i kontrolowania bazy danych. Administratorzy mają pełną władzę nad tworzeniem, modyfikowaniem a nawet usuwaniem poszczególnych rekordów oraz odpowiadają za optymalizację rozmiaru baz danych.

W przypadku blockchaina nie istnieje centralna kontrola. Nikt nie administruje danych umieszczanych w łańcuchu bloków. Raz dodane do bloku informacje są trwałe i nieusuwalne. Wszyscy uczestnicy sieci mają wpływ na sposób utrzymania i aktualizacji bazy danych. Dzięki zdolności do bezpiecznego, transparentnego i odpornego na manipulację przechowywania danych, technologia blockchain zyskuje na popularności, znajdując zastosowanie nie tylko w kryptowalutach, ale także w zarządzaniu bankowością, nieruchomościami, łańcuchem dostaw i wielu innych dziedzinach.

Podsumowanie

Blockchain i tradycyjne bazy danych to dwa różne narzędzia do gromadzenia i przechowywania danych, z których każde ma swoje specyficzne zastosowania. Blockchain wyróżnia się swoją rozproszoną strukturą, niezmiennością danych i szerokim zastosowaniem, szczególnie w kontekście kryptowalut.

Z kolei zwykłe bazy danych są bardziej elastyczne i najczęściej znajdują zastosowanie w zarządzaniu danymi firmowymi. Wybór między nimi zależy od konkretnego przypadku użycia i indywidualnych potrzeb organizacji.